Doğum Kontrol Haplarının Yan Etkileri Nelerdir? - Doç. Dr. Latif Küpelioğlu Doğum Kontrol Haplarının Yan Etkileri Nelerdir?
RANDEVU AL

ONLINE RANDEVU

*Saat 19.00’ dan sonraki online randevu talepleriniz için tarafınıza saat 09.00’ dan sonra geri dönüş yapılacaktır.

 

Doğum Kontrol Haplarının Yan Etkileri Nelerdir?

Doğum Kontrol Haplarının Yan Etkileri Nelerdir?

Doğum kontrol hapının tıp dilindeki adı “oral kontraseptif”tir. Kadın Doğum uzmanları tarafından “OKS” olarak kısaltılmıştır. Doğum kontrol hapları, vücuttaki östrojen ve progesteron hormonlarıyla aynı yapıda ve düşük oranda hormon içermektedir. Doğum kontrol hapları şu şekilde kullanılır: kutuda 21 adet hap vardır. Bu haplara adetin birinci günü başlanır ve 21 gün boyunca aralıksız her gün bir tane alınarak devam edilir. Birinci kutu bittiği zaman yedi gün ara verilir. 7 günlük bu sürede de adet kanaması görülür. Doğum kontrol hapını bir gün unutmak önemli değildir, ancak iki gün üst üste unutulursa doğum kontrol amacı geçersiz olabilir. Doğum kontrol hapı bırakıldıktan sonra hemen gebe kalınabilir.

Tedavi ya da koruyucu amaçlı olarak kullanılan doğum kontrol haplarının genelinde yan etki görülme durumu mevcuttur. İstenmeyen gebeliklerden korunmak, adet düzenlemesi gibi sebeplerle kullanılan doğum kontrol haplarında da bir takım yan etkilerin görülmesi söz konusudur. Bu yan etkilere geçmeden önce doğum kontrol haplarının doktor tavsiyesi ile alınması gereken hormon içerikli bir hap olduğunu hatırlatmak gereklidir. Ayrıca doğum kontrol hapları kullanımında istenen sonucun alınabilmesi için doğru ve de düzenli kullanımı oldukça önem taşıyan bir başka konudur. Söz konusu doğum kontrol haplarının düzensiz kullanımı veya unutulması halinde etkisini kaybedeceği bilinmelidir. Bu durumda doğum kontrol hapına ek korunma yöntemlerine başvurulması da diğer vurgulamamız gereken noktadır. ‘’Peki her ilaçta mevcut olan ve doğum kontrol haplarında da bulunan bu yan etkiler nelerdir?’’, bunlardan bahsetmek gerekirse;

Kadınlarda korunma yöntemleri arasında sıklıkla başvurulan doğum kontrol haplarının sıklıkla ve nadiren görülen yan etkileri nelerdir?

  • ­ Östrojene bağlı mide bulantısı,
  • ­ Kusma,
  • ­ Östrojene bağlı baş ağrısı,
  • ­ Migren rahatsızlığı olanlarda şiddetlli baş ağrısı,
  • ­ Memelerde hassasiyet ve dolgunluk,
  • Adetler arası lekelenmeler,
  • ­ Sivilce oluşumu,
  • ­ Vajinal akıntı,
  • ­ Safra kesesi taşlarında artış,
  • ­ Tansiyon yükselmesi,
  • ­ Depresyon ve ani duygu değişimleri,
  • ­ Az miktarda kilo alımı,
  • ­ Adet görememe,
  • ­ Damar tıkanıklığı riski artışı,
  • ­ Emziren kadınlardaki süt miktarı ve kalitesinde azalma,
  • ­ Libidoda azalma,
  • Progesterona bağlı mantar şikayetleri,
  • Cilt lekeleri doğum kontrol haplarının sıklıkla ve nadiren görülen yan etkileri arasındadır.

Gözlemlediği takdirde doktora başvurulması gereken doğum kontrol haplarının yan etkileri nelerdir?

  • ­ Görmede bozukluk ,
  • ­ Çift görme,
  • Şiddetli baş ağrısı,
  • ­ Vücudun tek tarafında uyuşma,
  • Göğüste şiddetli ağrı,
  • ­ Nefes daralması,
  • ­ Konuşma bozukluğu,
  • ­ Bacak ağrısı ve şişkinlik,
  • ­ Gebelik şüphesi,
  • ­ Memede kitle ya da şişlik,
  • ­ Göğüsten süt ya da sıvı gelmesi,
  • Ani sarılık doktora başvurulması gereken doğum kontrol haplarının yan etkileri arasındadır.

Doğum kontrol haplarının kullanımına insiyatife göre değil muhakkak doktor kontrolünde başlanmalıdır. Aksi halde doğum kontrol hapını kullanacak olan kadında kullanmasına engel teşkil eden bazı durumlar gözden kaçırılmış olur. Doğum kontrol hapı kullanmasını engelleyen durumlar hap kullanımı ile tetiklenebilir bu da doğum kontrol hapını kullanmaya başlayan kadında yan etkilere ve kadının bünyesinde kalıcı bir takım zararların meydana gelmesine yol açabilmektedir.

Doktor tavsiyesiz kullanılan doğum kontrol hapları ne gibi zararlara yol açabilir?

  • Doğum kontrol hapları şiddetli seyreden migren atakları mevcutsa bu atakların artmasına
  • Doğum kontrol hapları aktif karaciğer hastalığı mevcutsa karaciğerin olumsuz yönde etkilenmesine
  • Doğum kontrol hapları bacakta ödem yapması sebebiyle varislere yol açabilmektedir.

Doğum kontrol haplarının yan etkileri günümüzde azaltılmış durumdadır. Yan etkilerdeki bu azalma hapın içeriğindeki hormon seviyesinin azaltılması ile olmuştur. Bu yan etkilerin başlıcaları iştah artması, bulantı, kusma, kilo artışı ve baş ağrısıdır. Doğum kontrol haplarının en ciddi yan etkisi trombombolik ataklardır. Damar içerisinde pıhtılaşmayı arttırıp, bir pıhtının beyin damarlarına ulaşıp bu damarların tıkanmasına neden olması gibi riskleri mevcut olabilmektedir. Bu yüzden aile geçmişinde bu tür vakaların söz konusu olduğu kadınlar doğum kontrol hapı kullanmamalıdır. “Sigara kullanımı” pıhtı oluşumunu hızlandırarak damarın pıhtıyla tıkanma olasılığını arttırmaktadır. Sigara kullanan kadınlarda doğum kontrol hapının kullanılmaması konusu; sigara kullanımından kaynaklanan damar tıkanıklığı riskinden dolayıdır.

Bilinen en büyük yanlışlardan birisi de doğum kontrol haplarına bağlı tüylenmedir. Doğum kontrol haplarından kaynaklı olarak tüylenme görülmez aksine tüylenmeyi engellemek için bazı durumlarda doğum kontrol haplarından destek alınabilir.

Doğum kontrol hapları doktor tavsiyesi ile ve doğru kullanıldığı takdirde kadın sağlığında olumlu etkiler bırakabilir.

Yorumlar

Bir yorum yazınız