Erkeklerde Kısırlık Nedenleri - Doç. Dr. Latif Küpelioğlu Erkeklerde Kısırlık Nedenleri
RANDEVU AL

ONLINE RANDEVU

*Saat 19.00’ dan sonraki online randevu talepleriniz için tarafınıza saat 09.00’ dan sonra geri dönüş yapılacaktır.

 

Erkeklerde Kısırlık Nedenleri

Erkeklerde Kısırlık Nedenleri

İnfertil yani kısırlık sorunu olan erkeklerin değerlendirilmesi, bu konuda uzman bir ürolog tarafından yapılır. Değerlendirme sırasında; kısırlık süresi, daha önce hastaya uygulanmış tedaviler, geçirilmiş hastalıklar, cerrahi müdahaleler, iş yeri ortamı (sıcak çalışma ortamı, çeşitli kimyasal maddelere maruz kalma gibi) hakkında bilgi alınır.

Erkeğin genel sistemik muayenesinden sonra uygulanacak 2. işlem sperm analizi olmaktadır.

Semen analizi

İnfertilite yani kısırlık sorunu ile başvuran adaylara genel olarak uygulanması en kolay, fakat bir o kadar da değerli olan inceleme tekniği olan semen analizi uygulanır. Bu sebeple, üremeye yardımcı tedaviler ile ilgili kliniklere başvuran adayların jinekologların yanında, androlojik ve ürolojik bir değerlendirmeden de geçmeleri şarttır.

Sperm analizi için, semen örneği üç ya da dört günlük bir cinsel perhiz ardından mastürbasyon ile elde edilir. Sperm örneği laboratuvara ulaştıktan sonra 37 derecede likefiye olana kadar bekletilir. Likefiye, spermin sıvılaşması anlamına gelir. Likefaksiyon ardından sperm sayısı, hareketliliği, ve morfolojik (şekilsel )özellikleri incelenir.

Erkeğin değerlendirilmesindeki 3. aşama, hormon tahlilleridir. Bunlar FSH, LH, serbest ve total testesteronlardır.

Semen analizi, ejekulasyon esnasında penisden gelen sıvı ve içeriğinin miktar ve kalite yönünden araştırılmasıdır. Erkek üreme potansiyelinin araştırılması için başvurulan ilk test olmakla beraber oldukça önem teşkil eder.

Semen analizlerinde, semen örneğinin yıkanması ile birlikte tedavi yönteminin planlanması da yapılabilir.

Semen Analizi İle:

  • Semenin hacmi, katılığı
  • Sperm yoğunluğu
  • Toplam sperm sayısı
  • Sperm motilitesi (hareket edebilen sperm yüzdesi ve spermlerin hareket etme şekli)
  • Normal ve normal olmayan sperm sayısı
  • Koagülasyon ve likefaksiyon
  • Fruktoz, pH (asidite)
  • İmmatür (olgun olmayan) sperm sayısı
  • Lökosit (Beyaz kan hücresi), enfeksiyon gösteren hücre sayısı tespit edilir.

Test için sperm nasıl alınır?

Semen örneği bir saat içinde analiz edilmelidir. Bu sebeple, analizin yapılacağı zamandan hemen önce merkezde örnek verilir. Semen örneğini almak için kişi, özel odalara yollanır. Hasta, mastürbasyon ile sperm örneğini özel bir kaba koyarak teslim eder. Bu testten önce cinsel perhiz yapılması önemlidir. Hastalar, doktorlarının talimatlarına uymalıdır.

Erkek kısırlığının sebepleri;

Erkek kısırlığına sebep olan faktörler çok çeşitlidir.

Erkekteki kısırlık sebeplerini 2 ana grupta inceleyebiliriz;

  • Sperm üretiminde bozukluk
  • Spermi testislerden dışarı taşıyan kanallardaki problemler

1-Sperm üretim bozuklukları

Sperm sayısının az, hareketlerinin güçsüz ve spermde şekil bozukluklarının olması, doğal yolla hamilelik şansını azaltır. Kimi zaman da imkansız hale getirir. Sperm üretimini ve olgunlaşmasını etkileyen durumlar şöyledir;

Varikosel

Testisin toplardamarlarındaki anormal gelişmelerdir. Varikosel ısı artışına yol açar. Bu sebeple de sperm üretiminin ve hareketliliğinin bozulmasına yol açabilir.

Enfeksiyonlar

Ergenlik döneminde ya da erişkin dönemde geçirilen kabakulak, testislerde de orşite yol açarak sperm üretiminin bozulmasına yol açabilir.

İnmemiş testis

Erkek çocukta doğumda testisler kanal içinden yerlerine inmiş olmalıdır. Doğum ardından 1 yaşa kadar geçen sürede testisler torbalarına inmez ise, cerrahi müdahalede bulunulmalıdır. Aksi taktirde karınlarında ve testis kanalında kalan testisler ısıya maruz kalır. Bu sebeple de sperm üretimi bozulur. Bu bozulma geri dönüşsüzdür. Testis kanserine sebep olabilir.

Çevresel toksinler

Kanser tedavisi için uygulanan ilaçlar ve ışın tedavileri, testiste sperm ana hücrelerine hasar verir. Bu durum, sperm üretiminin bozulmasına yol açar. Bu sebeple kanser tedavisi öncesi, hastaya durum hakkında bilgilendirme yapılmalı ve spermlerinin dondurularak, ileride kullanılmak üzere saklanması önerilir.

Genetik bozukluklar

Menisinde hiç sperm bulunmayan ya da  5 milyondan az spermi olan erkeklerde genetik bozukluktan söz edilebilir. Bu durumda kromozom tayini ve Y kromozomunda mikrodelesyon taraması yapılmalıdır. Bu bozukluklar, Y kromozomu ile erkek çocuğa taşınır ve çocuğun ileride aynı sorunla karşılaşmasına neden olur.

Sperm kanallarına ait bozukluklar

Spermler testislerde üretilir. Bu testislerden spermin dışarı çıkmasını engelleyen tam ya da kısmi tıkanıklıklar kısırlığa yol açabilir. Bu kanallar doğuştan gelişmemiş olabilirken, enfeksiyon ve cerrahi müdahalelerle de tıkanabilir.

  • Sinir sistemi hastalıkları,
  • Şeker hastalığı,
  • Prostat,
  • İdrar kesesi ve kanalına ait geçirilmiş operasyonlar, meninin dışarı atılmasını engeller. Bu sebeple meniler, idrar kesesine geri kaçar. Bu sebeple de kısırlık meydana gelir.

Erkeklerde kanal tıkanıklığı nasıl oluşur?

  • Çeşitli sebepler nedeniyle tüplerde tıkanıklık oluşabilir.
  • Vücutta zaman içerisinde oluşabilecek kistler tüplerin tıkanmasına yol açabilir.
  • Vazoktemi ismi verilen doğum kontrol yöntemi ardından tüplerin bağlanması neticesi tıkanıklık oluşabilir.
  • Cinsel yollarla bulaşan enfeksiyon hastalıkları sebebiyle  kanallarda tıkanma oluşabilir.
  • Tıkanıklık sebebi ile ortaya çıkan kısırlıklar cerrahi müdahaleler sonucu tedavi edilebilmektedir. Bu sayede kendiliğinden yani doğal yollarla çocuk sahibi olabilmek mümkündür olmaktadır.

Çevresel faktörler

Çevresel faktörler de kısırlığa yol açabilir. Bu faktörler;

  • Aşırı sıcakta çalışmak,
  • sürekli oturarak çalışmak,
  • kimyasal maddeler solumak,
  • stres,
  • kötü alışkanlıklar.

Bu faktörler kısırlığa yol açabileceğinden,bebek sahibi olmak isteyen adayların yaşam tarzını değiştirmesi gerekebilir. Çok sıcağa maruz kalınmamalı, sigara kullanıyor ise bırakılmalı, alkolden uzak durulmalıdır.

Erkeklerde kısırlık belirtileri

Erkeklerde kısırlık  çoğu zaman belirti veren bir sorundur. Örnek olarak idrar yaparken yanma ve zorlanma yaşanabilir. Çeşitli tedavi yöntemleri, bu hastalıkların ilerlemesine sebep olur. Eczaneden doktor tavsiyesi olmadan alınan ilaçlar, hastalığı tam olarak iyileştiremez, bu sebeple sorun prostat ve testislere sıçrayarak kısırlığa yol açabilir. Daha önce geçirilmiş olan verem hastalığı da kısırlık için bir etkendir.

Alkol ve sigara kullanımı da kısırlığa zemin oluşturabilir

Alkol ve sigara kullanımı da erkekte üreme bozukluklarına yol açabilir. Bunun dışında kas geliştirmek için alınan doping ve steroid çeşidi ilaçlar erkeklerde kısırlığa sebep olabilir ve bebek sahibi olmak için engel teşkil edebilir. Doping tarzı ilaçlar hormonal hastalıklara yol açabilir. Bu gibi ilaçların alınması vücutta üretim bozukluğuna yol açar ve üretim organlarını etkisiz hale gelmesine sebep olur. Erkeklerde kısırlığa, özellikle çalıştığı iş ve günlük rutin davranışları da yol açabilir. Çok sıcak ortamda çalışmak, devamlı oturarak çalışmak,kimyasal maddeler kullanılan işlerde çalışmak da kısırlığa zemin hazırlar.

Yorumlar

Bir yorum yazınız