Osteoporoz Tedavisi Yöntemleri Nelerdir? - Doç. Dr. Latif Küpelioğlu Osteoporoz Tedavisi Yöntemleri Nelerdir?
RANDEVU AL

ONLINE RANDEVU

*Saat 19.00’ dan sonraki online randevu talepleriniz için tarafınıza saat 09.00’ dan sonra geri dönüş yapılacaktır.

 

Osteoporoz Tedavisi Yöntemleri Nelerdir?

Osteoporoz Tedavisi Yöntemleri Nelerdir?

Kemik erimesi, yalnızca medikal tedavilerle düzelebilen bir sorun değildir. Kemik erimesi yani osteoporoz tedavisinde hastanın katılımı da oldukça önem teşkil eder. Hasta, yaşam tarzında yaptığı değişikliklerle kemiklerini güçlendirmelidir.

Kemik erimesi, özellikle menopoz sonrası dönemdeki kadınlarda yaygın olarak görülen bir sorundur.

Osteoporoz- kemik erimesinin belirtileri nelerdir?

Kemik erimesinin en sıklıkla görülen belirtisi; omurga ve sırt bölgesinde meydana gelen ağrılardır. Bu ağrılara yol açan sebep ise, kemiklerde meydana gelen mikro kırıklardır. Kemikler canlı dokular olduğu için sürekli yapım-yıkım süreci içindedir. Bundan dolayı da kırılan kemikler onarılabilir ancak kemik erimesinde yapım süreci yavaşlar. Yıkım süreci artar.

Belirtiler ise:

  • Bel ağrıları,
  • Sırt ağrıları,
  • Boyun kısalması,
  • Kamburlaşma,
  • Duruş bozuklukları
  • Basit travmalarda kemik kırılmaları

Kemik erimesi için risk altında olan grup kimlerdir?

  • Kadınlarda östrojenin düşmesi yani menopoz dönemi, kemik erimesi için risktir.
  • Aynı şekilde erkeklerde düşük testosteron düzeyi de kemik erimesi gelişimi için etkendir.
  • Kortizonlu ilaç kullanan kişiler de kemik erimesi için risk grubundadır.

Osteoporoz için tedavi yöntemleri nelerdir?

Osteoporoz tanısı almış olan kişilerde şayet herhangi bir kırık meydana gelmemiş ise ilk yapılan, koruyucu tedavilerdir. Koruyucu tedavilerde hastanın egzersiz yapması, beslenme düzenine dikkat etmesi, düşmemeye çalışması gibi yaşam tarzı değişiklikleri gerekmektedir.

Koruyucu tedavilere medikal yöntemler de ilave edilebilir. Kemik erimesi için kullanılan ilaçlar, yıkım sürecini yavaşlatır. Ancak bu noktada dikkat edilmesi gereken ilaç tedavisinin tek başına yeterli olmayacağıdır.

Osteoporoz ve kalsiyumun önemi

Kalsiyum vücut için yalnızca kemikler açısından önemli değildir. Kalsiyum; kasların kasılmasına, kalbin atmasına, kanın pıhtılaşmasına yardım eder. Bu sebeple de kalsiyum alımı insanlar için oldukça önemlidir.

Kalsiyumun yetersiz alımı sebebiyle vücut, kan seviyesini normal seviyelerde tutmak adına kemiklerden kalsiyum alır ve kana aktarır. Kalsiyumun %99’u dişler ve kemiklerde bulunur. Geriye kalan %1’lik oran ise hücreler ve hücre arasında sıvılardadır. Bu sebeple kalsiyumun yetersiz olduğu anlarda, bir depo görevi gören kemiklerden kalsiyum alınır ve bu sebeple de kemik doku kaybı başlar. Kişinin kalsiyum ihtiyacını belirleyen faktörler; kişinin cinsiyeti, yaşı ve kemik erimesi için ne kadar risk altında olduğudur.

Özellikle 30 yaş ve altındaki kadınlar için kalsiyum alımı oldukça önemlidir. 30 yaşından sonra kemiklerde kalsiyum depolanma oranı azalacağı için bu yaşa kadar yeterince kalsiyum temini yapmak gerekir.

Kalsiyum ihtiyacı gebelik döneminde ve menopoz döneminde artar.

Kalsiyumun vücutta kullanılabilmesi için ise yeteri oranda D vitamini almak da oldukça önemlidir. D vitamini, vücudun kalsiyumu kullanmasına yardım eder. Bu vitaminin %80’i güneş ışınlarından temin edilmektedir.

Yumurta, balık yağı ve karaciğerde D vitamini ihtiva etse de güneş ışığına çıkmak ve yeteri kadar D vitamini almak gereklidir.

Kalsiyum temin edilebilecek besinler

Vücudun günlük kalsiyum ihtiyacının besinlerden karşılanması tercih edilir. Bu sebeple şayet doktorunuz önermemiş ise kalsiyumu günlük tüketilen besinlerden almanız gerekir. Süt ve süt ürünleri, ceviz ve badem gibi yemişler, yumurta, yeşil yapraklı sebzeleri, istiridye, portakal suyu gibi besinlerden kalsiyum temin edilebilir.
Günlük olarak içilecek bir bardak süt ile günlük kalsiyum ihtiyacının dörtte biri karşılanmaktadır.

Kalsiyum takviyesi

Şayet kalsiyum takviyesi alınıyor ise; mutlaka besinlerle beraber alınmalıdır. Bazı kalsiyum takviyelerinde demir de bulunmaktadır. Bu sebeple günde en az 8 bardak su içmeniz önerilir.

Gebe ya da emziren kadınlar için ise kalsiyum takviyelerinden bazıları uygun değildir. Bu sebeple doktor kontrolü dışında kalsiyum takviyesi almanız önerilmez.

Sigara kullanmak kemik erimesini tetikler

Sigara kullanan kişilerin kemik erimesi için riski, kullanmayanlara göre neredeyse iki kat daha fazladır. Sigara kullanımı kemik kütlesini azalttığı için kemik erimesini hızlandırır. Bunun yanı sıra sigara kullanan kadınlar normal menopoz yaşlarından ortalama iki sene daha önce menopoza girerler. Bundan dolayı da kemik erimesi için risk artmış olur. Şayet hasta, menopoz için hormon tedavisi görüyor ise, sigara kullanımı sebebiyle hormon tedavisinin etkilerini tam olarak göremez.

Alkolden uzak durun

Alkol kullanan kişilerde kemik erimesi riski daha fazladır. Alkol kullanımı da sigara gibi kemik kütlesini azaltır. Alkol kullanımı da bu sebeple kemik erimesini tetikler, alkol kullanımı sebebiyle dengede sorunlar yaşamak ve düşmek daha muhtemeldir. Bu sebeple de kırık riski de artar. Bu sebeple de kemik erimesi sorunu olan kişilerin alkol ve sigaradan uzak durması gerekir.

Kemikleri güçlendirme için egzersiz

Egzersiz yapmak kemiklerin güçlenmesine ve vücudun direncinin artmasına yardımcı olur.

Kemiklere ağırlık vermek ya da yer çekim gücünü kemikler üzerinde arttırmak kemik kütlesinin korunmasında yardımcı olacaktır. Bunun dışında yapılan egzersizler kişinin denge kurmasına da yardımcı olacağı için düşme riskini azaltır. Bu sebeple kemik erimesi tedavisinde mutlaka egzersiz programına başlanması gerektiği de yazar.
Kasların güçlenmesini sağlayan, dengenin korunmasına yardımcı olan ve kemikleri güçlendiren en ideal sporlar:

  • Aerobik,
  • Dans,
  • Kayak,
  • Tenis,
  • Yüzme,
  • Yürüme
  • Yoga,
  • Pilates olarak sayılabilir.

Haftalık olarak 3-4 gün yapacağınız 30 dakikalık egzersizler, kemiklerinizin güçlenmesi için yetecektir. Şayet spor yapmak için kendinizi yeterince güçlü hissetmiyorsanız günlük olarak 15 dakikalık yürüyüşler ile egzersizlerinize başlayabilir ve zaman içerisinde yaptığınız egzersizleri yoğunlaştırabilirsiniz.

Ancak bazı durumlarda spor yapmak sakıncalı olabilir. Sayacağımız durumlardan bir ya da birkaçına sahipseniz, doktorunuza danışmadan spor yapmamanız gerekir:

  • Kemik erimesinin şiddetli olması,
  • Kalp ve damar hastalıkları,
  • Yüksek tansiyon,
  • Felç,
  • Kolesterolün yüksek olması,
  • Spor yaparken veya yaptıktan göğüste ya da boyunda yanma,
  • Spor yaptıktan sonra ya da yaparken kolda baskı,
  • Spor yaparken şiddetli nefes darlığı çekmek,
  • Şeker hastalığı gibi sorunlar söz konusu ise egzersizlere başlamadan önce mutlaka bir doktora danışınız.

Östrojen takviyesi

Menopoz döneminden sonra menopoz belirtilerini çok yoğun yaşıyorsanız hormon tedavisine başlayabilirsiniz. Östrojen, kadınlık hormonudur ve adet dönemlerinin kontrol altında tutulmasını sağlar. Ancak menopoz döneminden sonra salgılanması azalır. Östrojenin bir diğer özelliği ise kemiklerdeki kalsiyum oranını korumaktır. Yapılan hormon tedavisi sayesinde vücuda geri verilen östrojen, kemik kütlesinin korunmasına yardımcı olabilir.
Ancak kemik erimesi tedavisinde hormon tedavisi uygulanmamaktır. Hormon tedavisi yalnızca menopoz şikayetlerini çok şiddetli yaşayan hastalar için uygulanmaktadır.

Dengede durmaya çalışın

Kişinin yaşı ilerledikçe düşme ve dolayısıyla kırık riski daha da artar. Kemik erimesinde basit bir düşme ya da ufak bir darbe dahi kemiklerin kırılmasına yol açabilir. Düşme riskini azaltmak için giyilen ayakkabılara dikkat edilmeli, egzersiz yaparak vücudun direnci arttırılmalı, düzenli olarak göz muayeneleri olunmalıdır. Şayet başınızın dönmesine yol açacak ya da denge kaybınıza sebep olacak bir ilaç kullanıyorsanız, bu konuda doktorunuza başvurmanız gerekmektedir.

Osteoporozdan korunma yolları

Osteoporoz riskinden korunmanın en etkili yolu küçük yaşlardan itibaren besin düzeninin kemik sağlığına göre ayarlanmış olmasıdır. Küçük yaşlardan itibaren yeterli kalsiyum ve D vitamini alımı ile kemik erimesi riski en aza indirilir. Bunun dışında egzersiz yapmak ve bol kalsiyum alımı sayesinde kemikler güçlendiği için, ilerde kemik erimesi sorunu yaşansa dahi daha hafif atlatılabilir ve kırık riski azalabilir.

Şayet kan bağı olan kişilerde kemik erimesi sorunu mevcut ise, kemik erimesi konusunda risk altındasınız demektir. Bu sebeple de kalsiyum alımını arttırılmalı ve aldığınız besinlere dikkat etmelisiniz.

Özellikle 30 yaşından önce kalsiyum depolanması için spor yapmalı ve kemik kütlesi arttırılmalıdır. Bu sayede özellikle menopoz döneminde meydana gelecek kemik kütle kaybının azalması sağlanabilir.

Yorumlar

Bir yorum yazınız