Tüp Bebek Tedavisinde Hiperstimulasyon Sendromu Nedir? - Doç. Dr. Latif Küpelioğlu Tüp Bebek Tedavisinde Hiperstimulasyon Sendromu Nedir?
RANDEVU AL

ONLINE RANDEVU

*Saat 19.00’ dan sonraki online randevu talepleriniz için tarafınıza saat 09.00’ dan sonra geri dönüş yapılacaktır.

 

Tüp Bebek Tedavisinde Hiperstimulasyon Sendromu Nedir?

Tüp Bebek Tedavisinde Hiperstimulasyon Sendromu Nedir?

Tüp bebek tedavisinde hiperstimulasyon sendromu nedir?

  • Tüp bebek tedavisinde, yumurta gelişimini sağlamak için folikül uyarıcı hormon ( FSH ) uygulanan kadınlarda meydana gelebilen bir sorun olan hiperstimulasyon sendromu, tüp bebek tedavisi aşamasında kullanılan ilaçlara karşı verilebilen tepkilerden dolayı gelişir.
  • Çok sayıda yumurta gelişimi meydana gelirse, yumurtalıkların boyutu oldukça büyür, aşırı uyarılmış olan bu yumurtalıklardan yüksek hormon seviyesi salgılanır. Bu sebeple de iki hafta içinde çeşitli belirtilerle kendini göstermeye başlar. Sebep olduğu bu yan etkiler, işte yumurtalık hiperstimulasyon sendromudur.
  • OHSS, genellikle yumurta oluşumunu daha fazla gerçekleştirmek adına yumurtalıkların ilaçlarla uyarıldığı tüp bebek tedavisi programındaki hastalarda ortaya çıkar. Bunun dışında ovulasyon induksiyonu uygulamasına tabii tutulmuş ve yumurta oluşumu aşamasından sonra yapay döllenme işlemi görmüş olan kişilerde de bu sendrom ortaya çıkabilir. Fakat hiperstimulasyon sendromu genellikle tüp bebek tedavisi programındaki anne adaylarında görülen bir sorundur.
  • Tüp bebek tedavisine başlamış olan her anne adayında ufak ya da şiddetli belirtilerle hiperstimulasyon sendromu gelişmektedir. Anne adaylarının büyük bir bölümünde ortaya çıkan belirtiler, günlük hayatı herhangi bir şekilde sekteye uğratmadan kontrol altına alınabilir.

OHSS yani Hiperstimulasyon sendromu belirtileri ise:

  • Yumurtalıkların büyümesi nedeniyle alt batın bölgesinde ağrı
  • Bulantı, kusma ve ishal
  • Sendromu şiddetli yaşayan kişilerde akciğerlerde su birikmesi neticesi nefes darlığı
  • Yine şiddetli yaşanan belirtilerde kan pıhtılaşmasında artış olması nedeniyle pıhtı oluşma riski
  • Vücuttaki sıvı ve elektrolit dengesinde yaşanan değişimler
  • Dehidrasyon yani susuz kalma

Hiperstimulasyon nasıl meydana gelir?

Hiperstimulasyon sendromu yani OHSS’nin neden kaynaklandığı tam olarak henüz bilinememektedir. Fakat nedenleri bu sendromun belirtilerinin şiddetli bir şekilde yaşanması için çok fazla sayıda yumurta oluşumunun meydana gelmiş olması gereklidir. Gelişen yumurta sayısı ne kadar fazlaysa, sendromun meydana gelme riski de o kadar fazladır.

Küçük kan hücrelerinin geçirgenliğini, kadının vücudunda yumurtalık ve diğer organlar tarafından salınan hormonlar etkilemektedir. Bundan dolayı da olmaması gereken yerlerde sıvı birikmesi gözlemlenir. Sıvı birikmesi ise şişkinlik ve çeşitli sorunlara yol açar. Bunun dışında böbreklere giden suyun azalması sebebiyle idrar daha az üretilir ve vücudun sodyum – potasyum dengesi bozulmaya başlar.

Hiperstimulasyon sendromu günlük yaşantınızı sekteye uğratacak ve kişiye rahatsızlık verecek bir aşamada ise mutlaka bir uzmana başvurun. Geç kalmadan tedaviye başlayınız.

Bu sendromda:

  • Alt karı bölgesinde devamlı duyulan bir ağrı sebebiyle gece uyuyamıyorsanız, uykularınız bölünüyorsa ve ağrı kesicilerle bu sorun geçmiyorsa,
  • Devamlı olarak bulantı, kusma ve ishal belirtileri mevcut ise,
  • Karın bölgesinde yaşanan şişkinlik dolayısıyla nefes almakta güçlük yaşanıyorsa ve rahatsızlık duyuluyorsa,
  • Bacaklardan birinde şişme meydana geldiyse, göğüs ağrısı söz konusu ise ya da baldırlarda hassasiyet mevcutsa zaman kaybetmeden bir uzmana başvurun. Gerekli tedbirleri almakta gecikmeyin.

OHSS tedavisi

Hiperstimulasyon sendromu dolayısıyla yaşanan belirtilerden ötürü bir uzmana başvurduğunuzda, doktor sorununuzun derecesine göre bir tedavi yöntemine karar verecektir.

Şayet OHSS hafif şiddette devam ediyorsa:

  • Karın bölgesinde kadının dayanabileceği, gerginlik ve ağrı duyabilir. Bu ağrılar ise dinlenme ve ağrı kesicilerle hafifletilebilir.
  • Bol bol su içmek gerekir. Bu sayede vücudun sıvı dengesi muhafaza edilecektir.
  • Sık sık ancak az porsiyonlarla yemek yenilmesi gerekir.
  • Çoğunlukla hafif şiddetli olan OHSS tedavilerinde kadının hastaneye kalmasına gerek duyulmaz.

Orta ve yüksek şiddette belirtilerle seyreden OHSS tedavisinde:

Orta ve yüksek şiddetli olan hiperstimulasyon sendromu belirtileri, kadının günlük hayatını ve işlerni sekteye uğratabilecek boyutlarda olabilir. Kadının hayat kalitesi düşer. Psikolojik olarak oldukça olumsuz etkilenebilir. Bu sebeplerden dolayı doktor, kadını takip edebilmek ve kontrol edebilmek için tedbir amaçlı hastaenede yatmanızı isteyecektir. Bu sadece vücut değerleriniz takip edilecek ve gözlem altında tutulacaksınız.

  • Vücuda sıvı ve protein takviyesi yapmak adına damar yolunun açılması sağlanır.
  • Enjeksiyon ile bulantı ve kusma duygusunu gidermeyi sağlayan ilaçlar uygulanır.
  • Kanın şiddetli derece pıhtılaşmasını önlemek adına enjeksiyon aracılığı ile heparin uygulanır.
  • Elektrolit ve sıvı dengesini kontrol altında tutmak adına günlük olarak kan testleri uygulanır.
  • Şayet oldukça şiddetli derecede hiperstimulasyon sendromu mevcutsa kişi, parasentez denilen bir işleme tabii tutulur. Parasentez tedavisinde teflon bir katater aracılığı ile karın boşluğunda depolanmış olan sıvı çıkartılır. İleri derece OHSS için parasentez en yararlı tedavi tekniğidir. Hasta daha az acı hissettiği için ve ultrasonla görüntülenme yapılabildiği için oldukça avantajlaıdır.
  • Şiddetli belirtilerle yaşanan OHSS, doğru ve kişiye uygun tedavi yöntemleriyle çoğunlukla birkaç gün içerisinde düzelme sağlanır.

Hiperstimulasyon sendromunda bu sorunu en şiddetli haliyle yaşayan kişiler bile 10 gün içerisinde düzelebilmektedir. Bu sendromun meydana gelmesi, tüp bebek tedavi programlarında düşük dozlu protokollere başlamak ile hafifletilebilir. Bu sayede belirtilerin daha da şiddetli şekilde yaşanması engellenebilir. Tüp bebek tedavisi programında olan Polikistik Over Sendromlu kadınlar normal tüp bebek tedavisi gören kişilere göre daha çok risk altındadır. Bu sebeple de tedavi önce doktorlarıyla konuşmaları gerekir. Bu sayede yapılması gereken tedbirleri alabilirler.

Hiperstimulasyon sendromu bebek sahibi olmak isteyen ve tedavi gören anne adayları için herhangi bir şekilde gebe kalmaya engel teşkil etmez. Aksine, bu sorun yumurta sayısının çok fazla artması dolayısıyla meydana gelir. Yumurta sayının artması ise tüp bebek tedavisi için oldukça yararlı ve istenen bir durumdur. Bundan dolayı tüp bebek tedavisi esnasında hiperstimulasyon sendromu dolayısıyla herhangi bir şekilde bebeğiniz olmayacağından korkmayınız. Sendromun şiddetine göre doktor, hasta için en uygun tedaviye karar verecek ve iyileşme sağlayacaktır.

İLETİŞİM FORMU